Tiêu chuẩn FSSC 22000 Version 7: Nội dung, cấu trúc, phạm vi

1. Khái niệm về FSSC 22000

FSSC 22000 (Food Safety System Certification 22000) là Chương trình Chứng nhận Hệ thống Quản lý An toàn Thực phẩm do Tổ chức Hệ thống An toàn Thực phẩm (Foundation FSSC) phát triển và quản lý. Chương trình được xây dựng trên nền tảng ISO 22000, kết hợp với Chương trình tiên quyết (PRPs) theo từng lĩnh vực và các yêu cầu bổ sung. FSSC 22000 Version 7 hiện đang là phiên bản mới nhất của chương trình chứng nhận.

Được Sáng kiến An toàn Thực phẩm Toàn cầu (GFSI) công nhận từ năm 2010, FSSC 22000 hiện là một trong những chương trình chứng nhận an toàn thực phẩm được công nhận và áp dụng rộng rãi trên thế giới, đáp ứng yêu cầu của nhiều khách hàng, nhà bán lẻ và chuỗi cung ứng thực phẩm quốc tế.

Tiêu chuẩn FSSC 22000 áp dụng cho những lĩnh vực nào?

Chương trình chứng nhận được xây dựng cho toàn bộ chuỗi cung ứng thực phẩm, từ sản xuất nguyên liệu, chế biến đến các hoạt động hỗ trợ.

Các lĩnh vực áp dụng phổ biến gồm:

• Cung cấp nguyên liệu: Nông nghiệp, chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản, sản xuất nguyên liệu và thành phần thực phẩm.
• Sản xuất và chế biến: Thực phẩm, đồ uống, phụ gia thực phẩm, nguyên liệu thực phẩm, thức ăn chăn nuôi và thức ăn cho vật nuôi.
• Hoạt động phụ trợ: Sản xuất bao bì tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm, dịch vụ kho bãi, lưu trữ, vận chuyển và logistics trong chuỗi cung ứng thực phẩm.

Lưu ý: Mỗi lĩnh vực sẽ thuộc một Category khác nhau theo quy định của FSSC 22000 và áp dụng các yêu cầu kỹ thuật tương ứng.

2. Các phiên bản của tiêu chuẩn FSSC 22000

Kể từ khi được ban hành lần đầu vào năm 2009, FSSC 22000 đã trải qua 7 lần cập nhật nhằm đáp ứng các yêu cầu mới về quản lý an toàn thực phẩm, các tiêu chí đánh giá của Sáng kiến An toàn Thực phẩm (GFSI). Mỗi phiên bản không chỉ mở rộng phạm vi áp dụng mà còn bổ sung các yêu cầu nhằm nâng cao hiệu quả quản lý rủi ro và đảm bảo an toàn thực phẩm trong toàn bộ chuỗi cung ứng.

Thời gian	Phiên bản	Nội dung nổi bật
05/2009	Version 1	Ban hành lần đầu, xây dựng trên ISO 22000:2005 và PAS 220:2008.
02/2010	Version 2	Được GFSI công nhận, mở rộng khả năng chấp nhận trên toàn cầu.
02/2013	Version 3	Mở rộng phạm vi áp dụng và cập nhật theo các yêu cầu đánh giá của GFSI
07/2017	Version 4.1	Chuyển sang áp dụng PRPs ISO/TS 22002-x, đồng thời cập nhật các yêu cầu về Phòng chống gian lận thực phẩm và Phòng vệ thực phẩm.
05/2019	Version 5.1	Cập nhật theo ISO 22000:2018, áp dụng cấu trúc HLS và tăng cường tư duy quản lý rủi ro.
04/2023	Version 6	Cập nhật theo GFSI phiên bản 2020, bổ sung các yêu cầu về Văn hóa an toàn thực phẩm, quản lý thiết bị và kiểm soát thất thoát, lãng phí thực phẩm.
05/2026	Version 7	Cập nhật PRPs ISO 22002-x:2025, điều chỉnh Các yêu cầu bổ sung và Quy định của Chương trình Chứng nhận.

3. Tiêu chuẩn FSSC 22000 Version 7.0 cập nhật những nội dung nào?

Tiêu chuẩn FSSC 22000 Version 7 được cập nhật ban hành theo những thay đổi mới về quản lý an toàn thực phẩm và các yêu cầu đánh giá quốc tế. Phiên bản mới tập trung vào ba nội dung chính:

• Cập nhật theo bộ tiêu chuẩn Chương trình tiên quyết ISO 22002-x:2025, bảo đảm các yêu cầu về điều kiện sản xuất và vận hành phù hợp với thực tiễn của từng lĩnh vực trong chuỗi cung ứng thực phẩm.
• Đáp ứng các yêu cầu đánh giá mới của Sáng kiến An toàn Thực phẩm Toàn cầu phiên bản 2024, góp phần duy trì sự công nhận quốc tế của FSSC 22000.
• Tăng cường các yêu cầu về phát triển bền vững, khuyến khích tổ chức nâng cao trách nhiệm trong quản lý môi trường, sử dụng nguồn lực hiệu quả và đồng thời vẫn bảo đảm các yêu cầu về an toàn thực phẩm.

3.1 [TẢI FILE MIỄN PHÍ] Phân loại Category theo Version 7

Một trong những điểm thay đổi quan trọng của Version 7 là hoàn thiện hệ thống phân loại phạm vi áp dụng (Category). So với Version 6, một số nhóm ngành được chia thành các nhóm nhỏ với phạm vi cụ thể hơn, giúp xác định chính xác hoạt động sản xuất, chế biến và phạm vi chứng nhận của từng tổ chức.

Một số thay đổi tiêu biểu gồm:

• Nhóm C0 (Xử lý sơ cấp sản phẩm động vật) được chia thành C0-01 (Gia súc, gia cầm) và C0-02 (Động vật thủy sản), giúp phân biệt rõ từng loại hình xử lý sơ cấp.
• Nhóm CIV (Sản xuất thực phẩm ổn định ở nhiệt độ thường) được chia thành 06 phân nhóm (CIV-1 đến CIV-6) theo từng công nghệ chế biến như tiệt trùng, sấy khô, lên men, sản xuất bánh kẹo, dầu thực vật và đồ uống.
• Nhóm I (Sản xuất bao bì thực phẩm) được chia thành 05 phân nhóm (I-1 đến I-5) theo loại vật liệu bao bì như nhựa, giấy, kim loại, thủy tinh và vật liệu khác.
• Nhóm B (Xử lý sơ cấp sản phẩm thực vật) được bổ sung hình thức chứng nhận đa địa điểm, áp dụng đối với các hoạt động xử lý sơ bộ sản phẩm thực vật có nhiều địa điểm sản xuất.

>> Tải FILE PDF bộ tài liệu tiêu chuẩn FSSC 22000 Version 7 để xem đầy đủ các thay đổi, yêu cầu mới và phạm vi áp dụng của chương trình chứng nhận.

3.2 Thời điểm áp dụng và lộ trình chuyển đổi sang FSSC 22000 Version 7.0

Version 7 chính thức được ban hành vào ngày 01/05/2026. Sau thời điểm này, các tổ chức đang áp dụng Version 6 được phép chuyển đổi sang Version 7 theo lộ trình do Tổ chức Hệ thống An toàn Thực phẩm quy định, thời gian chuyển đổi như sau:

• 01/05/2026 – 30/04/2027: Thời gian tổ chức vẫn được thực hiện đánh giá theo Version 6
• 01/05/2027 – 30/04/2028: Các tổ chức thực hiện chuyển đổi từ Version 6 sang Version 7
• Sau ngày 30/04/2028: Version 6 không còn hiệu lực; các tổ chức phải hoàn tất chuyển đổi sang v7.0 để duy trì chứng nhận.

Lưu ý: Chuyển đổi từ Version 6 sang Version 7 không chỉ là cập nhật tài liệu mà cần rà soát toàn bộ các yêu cầu mới của chương trình để bảo đảm hệ thống đáp ứng phạm vi đánh giá.

Để bảo đảm quá trình chuyển đổi diễn ra đúng tiến độ và đáp ứng đầy đủ các yêu cầu của tiêu chuẩn FSSC 22000 v7, doanh nghiệp nên chủ động rà soát hệ thống hiện có, xây dựng kế hoạch chuyển đổi và trao đổi với chuyên gia tư vấn hoặc tổ chức chứng nhận để được hướng dẫn lộ trình phù hợp.

4. Các thành phần của bộ Chương trình chứng nhận FSSC 22000

Dù đã trải qua 7 phiên bản cập nhật, bộ tiêu chuẩn vẫn được xây dựng trên 3 thành phần cốt lõi là ISO 22000, PRPs và các yêu cầu bổ sung của FSSC. Trong v7.0 cấu trúc này không thay đổi, nhưng nội dung của từng thành phần đã được cập nhật để phù hợp với các yêu cầu mới của chương trình.

4.1 ISO 22000 – Hệ thống Quản lý An toàn Thực phẩm

ISO 22000 là tiêu chuẩn quy định các yêu cầu đối với Hệ thống Quản lý An toàn Thực phẩm và là nền tảng của FSSC 22000. Tiêu chuẩn tập trung vào việc kiểm soát các mối nguy an toàn thực phẩm thông qua đánh giá rủi ro, áp dụng các nguyên tắc HACCP, thiết lập cơ chế trao đổi thông tin trong chuỗi thực phẩm và cải tiến liên tục hệ thống quản lý.

Bên cạnh đó, ISO 22000 được xây dựng theo Cấu trúc bậc cao (HLS), tương thích với các tiêu chuẩn quản lý như ISO 9001 và ISO 14001. Điều này giúp doanh nghiệp có thể tích hợp nhiều hệ thống quản lý trên cùng một nền tảng, giúp đơn giản hóa việc xây dựng, quản lý và duy trì hệ thống tài liệu.

4.2 PRPs – Chương trình tiên quyết

Chương trình tiên quyết (PRPs) là tập hợp các yêu cầu về điều kiện và hoạt động cơ bản nhằm tạo môi trường sản xuất phù hợp, góp phần phòng ngừa nguy cơ mất an toàn thực phẩm. Nội dung bao gồm các yêu cầu về cơ sở hạ tầng, bố trí nhà xưởng, vệ sinh, kiểm soát dịch hại, bảo trì thiết bị, lưu kho, vận chuyển và các điều kiện sản xuất khác.

FSSC 22000 phiên bản 7, các yêu cầu về PRPs được cập nhật theo bộ tiêu chuẩn ISO 22002 tương ứng với từng lĩnh vực trong chuỗi cung ứng thực phẩm, thay thế các phiên bản ISO/TS 22002 trước đây. Đồng thời, chương trình bổ sung ISO 22002-100:2025 làm tiêu chuẩn cơ sở, góp phần nâng cao tính thống nhất và đồng bộ giữa các tiêu chuẩn PRPs trong từng lĩnh vực.

4.3 Các yêu cầu bổ sung của FSSC

Các yêu cầu bổ sung do Tổ chức Hệ thống An toàn Thực phẩm ban hành nhằm hoàn thiện chương trình và đáp ứng các tiêu chí công nhận của GFSI. Nội dung tập trung vào các lĩnh vực như văn hóa an toàn thực phẩm, phòng vệ thực phẩm, phòng chống gian lận thực phẩm, quản lý chất gây dị ứng, giám sát môi trường sản xuất cùng các nội dung quản lý được cập nhật theo từng phiên bản.

5. Các yêu cầu của tiêu chuẩn FSSC 22000 theo phiên bản 7

Các yêu cầu nổi bật bao gồm:

• Văn hóa an toàn thực phẩm: Doanh nghiệp cần xây dựng và duy trì văn hóa an toàn thực phẩm thông qua sự cam kết của lãnh đạo, nâng cao nhận thức của người lao động, truyền thông nội bộ và đánh giá hiệu quả định kỳ.
• Phòng chống gian lận thực phẩm: Thiết lập quy trình nhận diện, đánh giá và kiểm soát nguy cơ gian lận đối với nguyên liệu, sản phẩm và chuỗi cung ứng nhằm giảm thiểu rủi ro ảnh hưởng đến an toàn thực phẩm.
• Phòng vệ thực phẩm: Xác định các mối đe dọa có chủ đích đối với sản phẩm, quy trình sản xuất và cơ sở sản xuất; đồng thời xây dựng các biện pháp phòng ngừa và ứng phó phù hợp.
• Quản lý chất gây dị ứng: Kiểm soát các chất gây dị ứng trong suốt quá trình tiếp nhận nguyên liệu, sản xuất, bảo quản và ghi nhãn nhằm hạn chế nguy cơ nhiễm chéo.
• Giám sát môi trường sản xuất: Thiết lập chương trình giám sát môi trường đối với các lĩnh vực có yêu cầu nhằm kiểm soát nguy cơ nhiễm vi sinh và đánh giá hiệu quả của các hoạt động vệ sinh.
• Quản lý dịch vụ và nguyên liệu mua ngoài: Thiết lập tiêu chí lựa chọn, đánh giá và giám sát nhà cung cấp, nguyên liệu và các dịch vụ thuê ngoài có ảnh hưởng đến an toàn thực phẩm.
• Kiểm soát thất thoát và lãng phí thực phẩm: Khuyến khích doanh nghiệp xây dựng các biện pháp giảm thất thoát trong quá trình sản xuất, bảo quản và phân phối, góp phần sử dụng hiệu quả nguồn lực và hướng tới phát triển bền vững.

6. Mối quan hệ giữa ba tiêu chuẩn HACCP – ISO 22000 và FSSC 22000

Ba tiêu chuẩn đều hướng đến mục tiêu kiểm soát an toàn thực phẩm nhưng có phạm vi và mức độ yêu cầu khác nhau. Có mối liên hệ chặt chẽ và được phát triển theo hướng kế thừa, trong đó HACCP là nền tảng của ISO 22000, còn FSSC 22000 được xây dựng trên nền tảng ISO 22000 và mở rộng thêm các yêu cầu của chương trình chứng nhận.

Có thể hiểu mối quan hệ giữa ba tiêu chuẩn này như sau: HACCP → ISO 22000 → FSSC 22000

• HACCP – Nền tảng của ISO 22000 và FSSC 22000

Hệ thống giúp doanh nghiệp nhận diện, đánh giá và kiểm soát các mối nguy có thể ảnh hưởng đến an toàn thực phẩm thông qua việc xác định các điểm kiểm soát tới hạn (CCP) và thiết lập các biện pháp kiểm soát phù hợp trong quá trình sản xuất.

• ISO 22000 – Mở rộng HACCP thành hệ thống Quản lý An toàn Thực phẩm

Ngoài kiểm soát mối nguy, tiêu chuẩn này còn bổ sung các yêu cầu về quản lý rủi ro, vai trò của lãnh đạo, quản lý nguồn lực, truyền thông trong chuỗi thực phẩm và cải tiến liên tục, giúp doanh nghiệp vận hành hệ thống một cách đồng bộ và hiệu quả hơn.

• FSSC 22000 – Hoàn thiện hệ thống ISO 22000

Tiêu chuẩn mở rộng các yêu cầu của ISO 22000 bằng việc bổ sung Chương trình tiên quyết và các yêu cầu quản lý chuyên biệt, tạo thành một hệ thống quản lý an toàn thực phẩm toàn diện hơn. Đồng thời, chứng nhận được xây dựng theo các tiêu chí công nhận của GFSI, vì vậy được nhiều doanh nghiệp lựa chọn khi cần đáp ứng yêu cầu của khách hàng, đối tác và chuỗi cung ứng thực phẩm quốc tế.

Có thể thấy, HACCP, ISO 22000 và FSSC 22000 không phải là ba hệ thống độc lập mà được phát triển theo hướng kế thừa và bổ sung cho nhau. Trong đó, HACCP là nền tảng kiểm soát mối nguy, ISO 22000 mở rộng thành Hệ thống Quản lý An toàn Thực phẩm, còn FSSC 22000 tiếp tục hoàn thiện hệ thống này bằng việc bổ sung PRPs và các yêu cầu bổ sung, đáp ứng các tiêu chí công nhận của Sáng kiến An toàn Thực phẩm Toàn cầu.

7. Hướng dẫn chuyển đổi từ ISO 22000 qua FSSC 22000

Doanh nghiệp đã áp dụng ISO 22000 có thể chuyển đổi trực tiếp sang tiêu chuẩn FSSC 22000 Ver 7 mà không cần triển khai các phiên bản trước. Việc chuyển đổi được thực hiện bằng cách rà soát hệ thống hiện có và bổ sung các yêu cầu của chương trình chứng nhận.

Một số nội dung doanh nghiệp cần xem xét khi chuyển đổi gồm:

• Đánh giá khoảng cách giữa hệ thống ISO 22000 hiện tại và các yêu cầu của FSSC 22000 theo phiên bản mới để xác định những nội dung cần bổ sung hoặc điều chỉnh.
• Áp dụng Chương trình tiên quyết (PRPs) theo bộ tiêu chuẩn ISO 22002 phù hợp với lĩnh vực hoạt động của doanh nghiệp.
• Bổ sung các yêu cầu của FSSC, như văn hóa an toàn thực phẩm, phòng vệ thực phẩm, phòng chống gian lận thực phẩm, quản lý chất gây dị ứng và các yêu cầu quản lý khác theo phiên bản hiện hành.
• Cập nhật hệ thống tài liệu và hồ sơ để bảo đảm phù hợp với các yêu cầu của tiêu chuẩn FSSC 22000 trước khi thực hiện đánh giá chứng nhận.

Mức độ chuyển đổi sẽ phụ thuộc vào phạm vi hoạt động và mức độ hoàn thiện của hệ thống ISO 22000 hiện có. Đối với các doanh nghiệp đã triển khai ISO 22000 hiệu quả, quá trình chuyển đổi thường chỉ cần bổ sung các yêu cầu đặc thù của tiêu chuẩn theo phiên bản mới nhất.

Khuyến nghị: Trước khi chuyển đổi, doanh nghiệp nên thực hiện đánh giá khoảng cách để xác định đầy đủ các yêu cầu cần bổ sung và xây dựng lộ trình chuyển đổi phù hợp. Điều này giúp rút ngắn thời gian triển khai, hạn chế phát sinh trong quá trình đánh giá và nâng cao hiệu quả áp dụng chương trình.